Historia z IPN
-
Karolina Trzeskowska-Kubasik: „Jeśli echo ich głosów umilknie – zginiemy” – działalność domu dziecka w Velpke
Na początku 1944 r. lokalni urzędnicy zwrócili uwagę na wysoką liczbę urodzeń dzieci polskich i rosyjskich robotnic przymusowych w powiecie Helmstedt. W celu maksymalizacji zysków z niewolniczej pracy władze powołały specjalny „dom dziecka”, który w ciągu kilkumiesięcznej działalności doprowadził do śmierci niemal wszystkich przekazanych mu niemowląt.
więcej -
Filip Musiał: Gospodarka centralnie sterowana
Rok 1948 otwierał przed komunistami nowe perspektywy także w gospodarce. Likwidacja powszechnego oporu sprawiła, że mogli powoli przenosić nacisk ze sfery politycznej na pozostałe dziedziny życia społecznego.
więcej -
Bogusław Wójcik: Józef Piłsudski jako wychowawca
„We wrześniu 1939 r. stanął do walki o niepodległość cały naród i cały naród bił się aż do ostatka. (…) Oto jest największe ze wszystkich zwycięstwo Józefa Piłsudskiego” – twierdził Jerzy Paczkowski, żołnierz walczący w polskich oddziałach we Francji.
więcej -
Marcin Urynowicz: Rada Pomocy Żydom „Żegota”
Rada Pomocy Żydom przy Pełnomocniku Rządu RP w Kraju, zwana „Żegotą”, była jedyną w Europie lat 1939-1945 organizacją pomocy Żydom oficjalnie afiliowaną przy władzach państwowych.
więcej -
Bohaterowie z boiska: Jerzy Bułanow – Rosjanin, który pokochał Polskę
Dziś niektórzy powiedzieliby o nim: pierwszy „farbowany lis” w polskiej reprezentacji. Miał kilkanaście lat, gdy wraz z rodziną – uciekając przed bolszewikami – opuścił Moskwę i przyjechał do Polski. Pozostał jej wierny przez całe życie, stając się pierwszym w historii rodzimego futbolu naturalizowanym kadrowiczem. Oto Jerzy (właśc. Jurij) Bułanow – Rosjanin, który został kapitanem biało-czerwonych.
więcej -
Jacek Sawicki: Ustanowienie Krzyża Armii Krajowej
Krzyż Armii Krajowej pierwotnie miał charakter odznaki pamiątkowej nadawanej w Londynie dla upamiętnienia wysiłków żołnierzy Polski Podziemnej. Nigdy nie został przyjęty do hierarchii odznaczeń PRL, której władze wrogo odnosiły się do polskiej tradycji niepodległościowej. Dopiero w 1992 r. został uznany za polskie państwowe odznaczenie wojskowe nadawane przez Prezydenta RP.
więcej -
Bohaterowie z boiska: Antoni Gałecki – z igrzysk pod Tobruk i Monte Cassino
Występował w najważniejszych meczach reprezentacji Polski na olimpiadzie w Berlinie w 1936 r. oraz w słynnym meczu z Brazylią na mundialu we Francji w 1938 r. Taką kartę Antoni Gałecki – jeden z najwybitniejszych piłkarzy Łódzkiego Klubu Sportowego w okresie międzywojennym – zapisał na boisku. Oprócz tego walczył podczas II wojny światowej, docierając pod Tobruk i Monte Cassino.
więcej -
Martyna Grądzka-Rejak, Aleksandra Namysło: Pomoc Żydom karana śmiercią. Zarys niemieckich przepisów okupacyjnych na obszarze Europy
Czy poza okupowanymi obszarami II RP groziła ze strony niemieckiego okupanta kara śmierci za ukrywanie Żydów? Temat ten wymaga głębszego zbadania i uwzględnienia specyfiki różnych obszarów znajdujących się pod kontrolą III Rzeszy.
więcej -
Kazimierz Krajewski: „Jęliśmy się oręża w duchu jedności z Królestwem Polskim”. Powstanie Listopadowe na Litwie
Wschodnie tereny Rzeczypospolitej, w wyniku rozbiorów wcielone do Imperium Rosyjskiego, określane jako Ziemie Zabrane, brały udział w kolejnych polskich powstaniach narodowych. Tak było i w czasie Powstania Listopadowego w latach 1830-31, kiedy to szczególne znaczenie miały działania na Litwie.
więcej -
Bohaterowie z boiska: Leon Sperling – mały wielki czarodziej futbolu
Jeden z najbardziej błyskotliwych napastników w polskiej lidze piłkarskiej przed wojną, gwiazdor Cracovii i reprezentacji Polski, olimpijczyk z Paryża. Człowiek niewielkiego wzrostu, ale talentem i sprawnością przewyższający wielu. Do końca wierny swoim korzeniom, stał się jedną z ofiar Holokaustu. Oto Leon Sperling – Żyd, który z dumą grał w koszulce z białym orłem na piersi.
więcej