Historia z IPN
-
Anna Marcinkiewicz-Kaczmarczyk: Janina Wehrstein
Była córką oficera rezerwy, który walczył w wojnie o granice w 1920 r., a potem został zamordowany przez NKWD. Jej matkę wywieziono na Syberię. Wychowywała ją ciotka. Wraz z nią, w okresie okupacji, angażowała się w pomoc ludności żydowskiej, co niewątpliwie wpłynęło na jej postawę patriotyczną i zaangażowanie w działalność opozycji w PRL.
więcej -
Marcin Kapusta: Harcerska Biała Służba
Pierwsza Biała Służba, pełniona przez harcerzy podczas pielgrzymki Jana Pawła II do Polski, została zorganizowana w 1983 r., gdy papież przybył po raz drugi do ojczyzny, aby wesprzeć wolnościowe dążenia rodaków i dodać otuchy społeczeństwu.
więcej -
Ryszard Sodel: Proces szesnastu
18 czerwca 1945 r. rozpoczął się w Moskwie proces szesnastu przywódców Polskiego Państwa Podziemnego.
więcej -
Radosław Morawski: „Pokój Tobie, Polsko! Ojczyzno moja!”. Druga pielgrzymka Jana Pawła II do Polski
W czasie drugiej wizyty Jana Pawła II w PRL, wbrew obawom władz, nie doszło do niepokojów społecznych. Jednocześnie miliony wiernych, zgromadzonych na trasach przejazdu papamobile i spotkaniach z papieżem, odważnie manifestowały swój patriotyzm i sprzeciw wobec panującego ustroju.
więcej -
Joanna Lubecka: „Oddajcie nam naszych mężów”
W środku II wojny światowej, w Berlinie – stolicy totalitarnego państwa, realizującego politykę zagłady Żydów – na ulicy Rosenstraße przez kilka dni odbywała się demonstracja niemieckich kobiet w obronie aresztowanych żydowskich mężów. Wszystkich uwolniono, żaden z nich nie zginął. Demonstracja kobiet na Rosenstraße była prawdopodobnie jedynym udany protestem w obronie prześladowanych Żydów.
więcej -
Paweł Zielony: Stanisław Bareja
Miał niesamowite wyczucie publiczności. Robił filmy, które przyciągały widzów. Był niejako kronikarzem dokumentującym ówczesną rzeczywistość, w której dzisiaj widać absurd, surrealizm tamtych lat. Musiał jednak zmagać się także z negatywną postawą części środowiska filmowego, uwagami cenzury oraz opiniami nieprzychylnych dziennikarzy z prasy codziennej czy fachowej.
więcej -
Elżbieta Strzeszewska: Śmierć wśród kłosów
12 czerwca 1949 r., w walce z żołnierzami Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego, polegli członkowie zespołu sztabowego Komendy Powiatowej NZW „Noc” – „Tatry”: Zygmunt Dąbkowski ps. „Krym”, „Wstęga”, Bolesław Kulesza ps. „Pomsta” i Kazimierz Ampulski ps. „Tęcza”.
więcej -
Rafał Leśkiewicz, Patryk Pleskot: Rok 1989 w stolicy, czyli początek transformacji ustrojowej w perspektywie Warszawy i jej mieszkańców. Aspekty społeczne, gospodarcze i polityczne
Warszawa, jako stolica Polski była żywym świadkiem przekształceń transformacyjnych. To tu podejmowane były najważniejsze decyzje polityczne, to w Warszawie – jak w soczewce – skupiały się nadzieje i nastroje społeczne związane z nadchodzącymi zmianami ustrojowymi.
więcej -
Izabela Bożyk: Eugenia Prauss „Squaw”. „Nikt mnie nie zwolnił z przysięgi, nic nie powiem!”
Do dziś nie wiadomo, jakie zadania miała przydzielone przez władze podziemia, ale ponoć „dużo mogła”. Takie słowa o niej znalazły się w grypsach wysyłanych z cieszącego się ponurą sławą kieleckiego aresztu Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego przez por. Franciszka Jaskulskiego „Zagończyka”, żołnierza AK, komendanta Inspektoratu WiN.
więcej -
Arkadiusz Cisek: Lidia Ciołkosz
9 czerwca 2002 r. w Londynie odeszła niezwykła społeczniczka i nestorka Polskiej Partii Socjalistycznej. Przez całe swe, bez mała stuletnie, życie pozostała wierna wyniesionym jeszcze z dzieciństwa – spędzonego w okupowanej przez Rosję Łodzi – tradycjom niepodległościowego socjalizmu.
więcej