Instytut Pamięci Narodowej (archiwum) Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu – inicjatywy IPN w 2025 roku - Aktualności

Inicjatywy Instytutu Pamięci Narodowej
 związane z obchodami 
Międzynarodowego Dnia Pamięci o Ofiarach Holokaustu w 2025 roku

Instytut Pamięci Narodowej w Warszawie

• 8 stycznia – do końca lutego 2025, Warszawa – wystawa „Obraz Treblinki w oczach Samuela Willenberga”, przygotowana przez Biuro Współpracy Międzynarodowej IPN (Centralny Przystanek Historia im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego, ul. Marszałkowska 107);
• 23 stycznia 2025, Warszawa – uroczyste wręczenie medalu IPN Reipublicae Memoriae Meritum Adzie Krystynie Willenberg oraz otwarcie wystawy „Obraz Treblinki w oczach Samuela Willenberga”, przygotowanej przez Biuro Współpracy Międzynarodowej IPN, połączone z dyskusją (Centralny Przystanek Historia im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego, ul. Marszałkowska 107);
• 24 stycznia 2025 – artykuł „Testament Szoah” autorstwa dr. Karola Nawrockiego, prezesa IPN, w  miesięczniku „Wszystko co najważniejsze”;
• 24 stycznia 2025, Istituto Tecnico Statale Economico e Tecnologico „Vilfredo Pareto”, Neapol (Włochy) – zajęcia edukacyjne dla włoskich uczniów prowadzone przez edukatorki z warszawskiego oddziału IPN – Barbarę Pamrów i Annę Obrębską: „Zagłada Żydów Europejskich” oraz „Sprawiedliwi wśród narodów świata” ze szczególnym naciskiem na polskich Sprawiedliwych oraz prezentacja wystawy elementarnej „Zagłada Żydów europejskich” (wersja włoska); współorganizator: Stowarzyszenie Istituto per la Polonia;
• 24 stycznia 2025 – „Auschwitz. Symbol niemieckich zbrodni” – odcinek 4 audycji „Przystanek Historia”
• 25 stycznia 2025, premiera na IPNtv o godz. 15.00 – „Akcja Reinhardt” – rozmowa z dr. Mateuszem Szpytmą, zastępcą prezesa IPN, w ramach cyklu „Kulisy historii”;
• 25 stycznia 2025 – tekst okolicznościowy o Treblince – przygotowany przez edukatora CPH (publikacja w mediach społecznościowych);
• 27 stycznia 2025, teren byłego obozu Auschwitz II-Birkenau – udział przedstawicieli IPN w głównych uroczystościach w 80. rocznicę wyzwolenia niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady Auschwitz;
• 27 stycznia 2025, godz. 17.30, Warszawa – dyskusja „Niemieckie fabryki śmierci. Rzecz o obozach koncentracyjnych”, organizowana przez Archiwum IPN i  Muzeum Niepodległości (Muzeum Niepodległości, al. Solidarności 62);
• 27 stycznia 2025 – audycja z cyklu „Przystanek historia” na portalu przystanekhistoria.pl;
• 27 stycznia 2025 – premiera na kanale YouTube Oddziału IPN w Warszawie podcastu dotyczącego Auschwitz, upamiętniającego ofiary Holokaustu oraz 80. rocznicę wyzwolenia niemieckiego nazistowskiego obozu Auschwitz;
• 27 stycznia 2025 – premiera krótkiego spotu (shorta) upamiętniającego ofiary Holokaustu oraz 80. rocznicę wyzwolenia niemieckiego nazistowskiego obozu Auschwitz - kanał YouTube Oddziału IPN w Warszawie, platforma X, facebook i instagram Oddziału IPN w Warszawie;
• 27 stycznia 2025 – premiera odcinka podcastu z serii „Ekspres czytelniczy IPN” pt. „W jaki sposób Polska Ludowa ścigała zbrodniarzy wojennych?” – na platformie Spotify oraz YouTube;
• 29 stycznia 2025, Warszawa – warsztaty dla nauczycieli „Represje okupantów w źródłach archiwalnych IPN”; o systemie obozów koncentracyjnych opowie dr Marcin Przegiętka (Biuro Badań Historycznych IPN), natomiast Dawid Chomej (Archiwum IPN) zaprezentuje bazę „Straty osobowe i ofiary represji pod okupacją niemiecką w latach 1939–1945” jako źródło informacji o ofiarach niemieckich represji; uczestnicy zajęć będą mieli możliwość zapoznania się i pracy z przechowywanymi w zbiorach Instytutu dokumentami administracyjnymi, wspomnieniami i artefaktami dotyczącymi losów więźniów obozów koncentracyjnych; zajęcia organizowane są przez Archiwum IPN we współpracy z Mazowieckim Samorządowym Centrum Doskonalenia Nauczycieli (siedziba Archiwum IPN, Kłobucka 21);
• styczeń 2025 – do pobrania katalogi publikacji IPN 2000–2024 Terror, Holokaust, Represje. Społeczność żydowska pod władzą niemieckiego i sowieckiego totalitaryzmu na ziemiach polskich 1939–1945 w języku polskim oraz w języku angielskim
• styczeń, luty 2025, Warszawa – zajęcia online i stacjonarne dla uczniów szkół podstawowych i ponadpodstawowych „Holokaust i Polacy ratujący Żydów” organizowane przez Centralny Przystanek Historia im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego;
• luty 2025, Warszawa – warsztaty edukacyjne dla uczniów szkół ponadpodstawowych do wystawy „Obraz Treblinki w oczach Samuela Willenberga”, organizowane przez Centralny Przystanek Historia im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego;

Instytut Pamięci Narodowej w Białymstoku

• 27 stycznia 2025, Białystok – udział przedstawiciela IPN w uroczystościach pod Wielką Synagogą;
• 27 stycznia 2025, Treblinka – udział przedstawiciela IPN w uroczystościach w niemieckim obozie zagłady w Treblince;
• 27 stycznia 2025  – prezentacja w internecie zbiorów Oddziałowego Archiwum IPN w Białymstoku dotyczących ofiar obozów koncentracyjnych;

Instytut Pamięci Narodowej w Bydgoszczy

• 27 stycznia 2025 – emisja materiału edukacyjnego związanego z Dniem Pamięci Ofiar Holokaustu w mediach społecznościowych delegatury;

Instytut Pamięci Narodowej w Gdańsku

• 24 stycznia 2025 – publikacja tekstów popularnonaukowych na temat marszu śmierci z obozu Stutthof i żydowskich ofiar Zbrodni Pomorskiej;
• 27 stycznia 2025, Gdańsk – prezentacja okolicznościowej grafiki na budynku IPN;

Instytut Pamięci Narodowej w Katowicach

• 17 stycznia 2025, Oświęcim – Gliwice – VI Bieg Pamięci ze Światłem Pokoju; projekt o charakterze edukacyjno – sportowym po raz szósty organizowany jest przez Zespół Szkół Technicznych nr 2 im. Mariana Batko z Chorzowa i Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Katowicach;
• 19 stycznia 2025, Gliwice-Bojków – upamiętnienie 80. rocznicy Marszu Śmierci; główni organizatorzy: Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Katowicach wraz ze Szkołą Podstawową nr 8 w Gliwicach oraz parafią Narodzenia NMP w Gliwicach;
• 27 stycznia 2025, godz. 11.00, Katowice – przedstawiciele Oddziału IPN w Katowicach, razem z członkami Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Katowicach, planują złożyć symboliczne kwiaty przy pomniku upamiętniającym ofiary hitlerowskiego terroru lat 1939–1945, znajdującym się na cmentarzu żydowskim przy ul. Kozielskiej 16;
• 5 lutego 2025 – „PodCzas – Podcast IPN Katowice” – „Marsze śmierci”;  w podcaście na platformie Spotify z dr. Tomaszem Gonetem rozmawia Paweł Zawisza (Oddziałowe Biuro Badań Historycznych IPN Katowice);
• 12 lutego 2025 – „PodCzas – Podcast IPN Katowice” – „Zagłada Żydów europejskich”; w podcaście na platformie Spotify z dr Aleksandrą Namysło porozmawia Paweł Zawisza (Oddziałowe Biuro Badań Historycznych IPN Katowice);

Instytut Pamięci Narodowej w Kielcach

• 27 stycznia 2025, godz. 11.00, Chęciny – wykład i dyskusja o Holokauście w regionie kieleckim (Centrum Pamięci Kultury Żydowskiej, ul. Długa 21);
• 27 stycznia 2025 – ogłoszenie wojewódzkiego projektu dla uczniów świętokrzyskich szkół ponadpodstawowych „Pozostać człowiekiem w nieludzkim miejscu… Niemieckie nazistowskie obozy koncentracyjne 1933–1945”;
• 28 stycznia 2025, godz. 18.00, Kielce – pokaz dramatu wojennego „Strefa interesów” w reż. Jonathana Glazera w ramach IX Kieleckiego Przeglądu Filmów Fabularnych „Historia w filmie” (Kino Fenomen, ul. ks. Piotra Ściegiennego 2);

Instytut Pamięci Narodowej w Krakowie

• 17 stycznia 2025 – nagranie rozmowy dotyczącej oswobodzenia KL Auschwitz z dr. Romanem Gieroniem, realizowane przez Wydział Realizacji Projektów Medialnych;
• 27 stycznia 2025, cmentarz Wojenny w Wolbromiu – złożenie kwiatów na żydowskim cmentarzu wojennym ofiar Holokaustu;

Instytut Pamięci Narodowej w Lublinie

• 15 stycznia 2025 – artykuł popularnonaukowy Wioletty Woś „Z Rossosza do KL Auschwitz” w Kurierze Lubelskim;
• 27 stycznia 2025, godz. 10.00, Lublin – prezentacja wystawy elementarnej IPN „Zagłada Żydów europejskich” oraz działania edukacyjne towarzyszące wernisażowi: projekt edukacyjny „Z Lublina do KL Auschwitz” realizowany w Oddziale IPN w Lublinie, w ramach którego odbędą się: prelekcja poświęcona niemieckiej polityce okupacyjnej, z uwzględnieniem szczególnej pozycji Lubelszczyzny, interaktywne warsztaty (z wykorzystaniem tabletów); uczniowie poznają sylwetki młodych lublinian, którzy znaleźli się w  KL Auschwitz; uczestnicy złożą kwiaty pod Pomnikiem Ofiar Getta i odczytają fragmenty wspomnień byłych więźniów obozu (Szkoła Podstawowa nr 24 w Lublinie); spacer edukacyjny „Śladami społeczności żydowskiej w Lublinie w przestrzeni miejskiej”;
• styczeń 2025 – artykuł popularnonaukowy Patrycji Gustaw na portalu historycznym przystanekhistoria.pl „Od służby w KL Auschwitz do obywatela PRL. Kim był Eduard Lubusch;”
• styczeń  2025 –  artykuł naukowy Tomasza Domańskiego i Alicji Gontarek w czasopiśmie naukowym Polish-Jewish Studies, 2024, nr 5 „Ujęcia i modele badawcze zjawiska pomocy udzielanej Żydom przez Polaków na okupowanych ziemiach polskich. Przegląd stanowisk polskich i polsko-żydowskich historyków”;
• styczeń 2025 –  recenzja naukowa w czasopiśmie naukowym Polish-Jewish Studies publikacji „W obliczu Zagłady. Rząd RP na uchodźstwie wobec Żydów 1939–1945”, red. Piotr Długołęcki, Warszawa 2021;

Instytut Pamięci Narodowej w Łodzi

• 24–31 stycznia 2025, Łódź – prezentacja wystawy „Zagłada Żydów europejskich” (Przystanek Historia IPN);

Instytut Pamięci Narodowej w Olsztynie

• 17 stycznia 2025, godz. 10.00, Biała Piska – wykład dr. Waldemara Brendy (IPN Olsztyn) o niemieckich obozach koncentracyjnych (Zespół Szkół w Białej Piskiej);
• 23 stycznia 2025, godz. 11.00, Olsztyn – wykład z okazji Międzynarodowego Dnia Pamięci o Ofiarach Holokaustu oraz prezentacja wystawy elementarnej IPN „Niemieckie Obozy Zagłady” (Liceum Ogólnokształcące nr 4);
• 24 stycznia 2025, godz. 10.00, Pisz – wykład dr. Waldemara Brendy (IPN Olsztyn) o niemieckich obozach koncentracyjnych (Liceum Ogólnokształcące nr 1);

Instytut Pamięci Narodowej w Opolu

• 27 stycznia 2025, Kędzierzyn-Koźle – złożenie kwiatów i zapalenie zniczy przy krematorium i pomniku na terenie dawnego obozu Blechhammer znajdującego się w Kędzierzynie-Koźlu;
• 30 stycznia 2025, Opole – lekcja historyczna dla uczniów PSP nr 14 na temat obozu Blechhammer w Kędzierzynie-Koźlu;

Instytut Pamięci Narodowej w Poznaniu

• 15 stycznia 2025, Żabikowo – uroczystości z okazji 80. rocznicy likwidacji obozu w Żabikowie z udziałem dyrektora poznańskiego oddziału IPN prof. UAM dr. hab. Rafała Reczka;
• 24 stycznia 2025, Łomnica – upamiętnienie ofiar egzekucji – więźniów niemieckiego obozu karno-wychowawczego w Żabikowie – odsłonięcie tablicy edukacyjno-informacyjnej, sfinansowanej przez IPN w Poznaniu;
• 5 lutego 2025, Nadleśnictwo Sława Śląska, gm. Wolsztyn – uroczystość z nabożeństwem pogrzebowym przy grobie wojennym nieznanej ofiary pochodzenia żydowskiego, zamordowanej podczas Marszu Śmierci w styczniu 1945 r.;

Instytut Pamięci Narodowej w Radomiu

• 27 stycznia 2025, Szydłowiec – wykład „Niemieckie obozy zagłady” dla uczniów Zespołu Szkół im. Korpusu Ochrony Pogranicza w Szydłowcu, spotkanie poprowadzą edukatorki Referatu Edukacji Narodowej z Delegatury IPN w Radomiu;

Instytut Pamięci Narodowej w Rzeszowie

• 20–30 stycznia 2025, Podkarpacie  – XVII Obchody Dni Pamięci o Ofiarach Holokaustu na Podkarpaciu w kilkunastu miastach i miejscowościach regonu m.in. w Rzeszowie, Krośnie, Korczynie, Przemyślu, Lubaczowie, Jarosławiu, Leżajsku, Wiśniowej, Tyczynie, Błażowej i w Sanoku. Podczas obchodów odbywają się modlitwy za pomordowanych Żydów, prelekcje, wykłady, sesje naukowe poświęcone stosunkom polsko-żydowskim, kulturze i zagładzie. Prezentowane są pokazy filmowe, okolicznościowe wystawy oraz wspomnienia ocalałych świadków tamtych wydarzeń. Organizatorzy: Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Rzeszowie i Uniwersytet Rzeszowski.
• 21 stycznia 2025, godz. 16.00, Rzeszów – wykład s. Katarzyny Kowalskiej „Czy dialog chrześcijańsko- żydowski jest potrzebny?” (sala konferencyjna IPN w Rzeszowie, ul. Szopena 23);

Instytut Pamięci Narodowej w Szczecinie

• 27 stycznia 2025, Police – uroczystość pod tablicą upamiętniającą więźniów filii KL Stutthof w Policach-Mścięcinie;
• 27 stycznia 2025, Szczecin – uroczystość pod pomnikiem „Ofiar Hitlerowskich Obozów Koncentracyjnych” na Cmentarzu Centralnym w Szczecinie;
• 27 stycznia 2025, Szczecin – uroczystość pod pomnikiem „Dzieciom Potulic”, poświęcona ofiarom niemieckiego obozu przesiedleńczego w Potulicach;
• 27 stycznia 2025, Szczecin – uroczystość pod tablicą upamiętniającą Gminę Żydowską;
• 27 stycznia 2025, Wolin – współorganizacja z Publiczną Szkolą Podstawową z Wolina akademii upamiętniającej 80. rocznicę wyzwolenia więźniów niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady Auschwitz-Birkenau; udział (on-line) w akademii wezmą między innymi partnerskie szkoły z Litwy, Niemiec, Czech, Słowacji, Słowenii, Węgier i Ukrainy;
• 30 stycznia 2025, Szczecin – warsztaty edukacyjne dla uczniów szczecińskich szkól przygotowane we współpracy z Międzynarodowym Centrum Edukacji o Auschwitz i Holokauście (Przystanek Historia, pl. Brama Portowa 1);
• 30 stycznia 2025, godz. 17.30, Szczecin – spotkanie w ramach cyklu Przystanek Historia „Auschwitz-symbol terroru i Zagłady”; prelegenci: dr Wojciech Wichert z IPN w Szczecinie i dr Piotr Setkiewicz z Centrum Badań Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau (Przystanek Historia, pl. Brama Portowa 1);

Instytut Pamięci Narodowej we Wrocławiu

• 10 stycznia 2025, godz. 10.15, Wrocław – prelekcja dr. Stanisława Bogaczewicza na temat Holocaustu (Przystanek Historia we Wrocławiu);
• 16 stycznia 2025, godz. 9.30, Świdnica – prelekcja Artura Cieślika na temat KL Auschwitz (Przystanek Historia w Świdnicy);