Aktualności

XXI Powszechny Zjazd Historyków Polskich

W dniach 17–20 września 2024 r. w Białymstoku odbywa się XXI Powszechny Zjazd Historyków Polskich, z udziałem zastępcy prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr hab. Karol Polejowski.

Otwarcie XXI Powszechnego Zjazd Historyków Polskich – Białystok, 17 września 2024. Fot. IPN
Otwarcie XXI Powszechnego Zjazd Historyków Polskich. Na zdj. zastępca prezesa IPN dr hab. Karol Polejowski – Białystok, 17 września 2024. Fot. IPN
Otwarcie XXI Powszechnego Zjazd Historyków Polskich – Białystok, 17 września 2024. Fot. IPN
Otwarcie XXI Powszechnego Zjazd Historyków Polskich – Białystok, 17 września 2024. Fot. IPN
Uroczyste otwarcie największego kongresu historyków odbyło się w gmachu Opery i Filharmonii Podlaskiej w Białymstoku. W trakcie uroczystej gali głos zabrali m.in.: doradca Prezydenta RP Andrzeja Dudy prof. dr hab. Andrzej Waśko, wicemarszałek Senatu RP Maciej Żywno, naczelny dyrektor Archiwów Państwowych dr Paweł Pietrzyk, prezes PTH prof. dr hab. Krzysztof Mikulski.
 
Instytut Pamięci Narodowej reprezentował dr hab. Karol Polejowski.

– Naszym zawodem jest badanie historii. Robimy to dlatego, że rozumiemy jej znaczenie. Wiemy, jak ważna jest pamięć, która służy także przyszłości. Z drugiej strony historykowi przyświeca jeden główny cel – dążenie do poznania prawdy. Pamięć i prawda to dwa filary pracy historyka

– powiedział.
Oprócz paneli naukowych, przewidziane były także warsztaty dla nauczycieli prowadzone przez Instytut Pamięci Narodowej, Strefa Nowych Technologii dla wszystkich zainteresowanych oraz „Targi Książki Historycznej”.
 
W czasie pierwszego dnia Zjazdu doradca prezesa IPN dr hab. Grzegorz Berendt poprowadził panel dyskusyjny Instytutu Pamięci Narodowej pt. „Relacje polsko-żydowskie w latach 1939–1945”, podczas którego głos zabrali:
  • dr Tomasz Domański z kieleckiego oddziału IPN z tematem: „Niemiecka administracja gminna w Generalnym Gubernatorstwie i jej pozostałość aktowa do badań nad relacjami polsko–żydowskimi. Przykład dystryktu radomskiego”.
  • dr Wojciech Hanus z rzeszowskiego oddziału IPN z tematem: „Edmunda Łukawieckiego strategia przetrwania w lasach lubaczowskich i Puszczy Solskiej w latach wojny i okupacji”.
  • dr Maciej Korkuć z krakowskiego oddziału IPN z tematem: „Żydzi, Polacy, niemiecki terror. Wokół działalności żydowskich komórek Związku Ludu Pracującego Miast i Wsi (1941–1943)”.
  • Paweł Kornacki z białostoskiego oddziału IPN z tematem: „Mieszkańcy przedwojennego powiatu łomżyńskiego z pomocą Żydów w okresie II wojny światowej (przyczynek do badań)”.
  • dr hab. Sebastian Piątkowski z oddziału IPN w Lublinie z tematem: ,,Aryjskie papiery’’. Z problematyki udzielanej Żydom przez Polaków w legalizowaniu fałszywych tożsamości na obszarze Generalnego Gubernatorstwa”.
  • dr Wojciech Wichert z oddziału IPN w Szczecinie z tematem: „Niemiecki system okupacyjny na ziemiach polskich w latach 1939–1945. Zarys problematyki”.
18 września 2024 r. otworzyliśmy także wystawę pt. „Podeptane konwencje. Zbrodnie Wehrmachtu na żołnierzach Wojska Polskiego w trakcie walk i po zakończeniu kampanii polskiej 1939 r.”. Opowiada o zbrodniach, jakich dopuścili się żołnierze niemieccy na branych do niewoli żołnierzach Wojska Polskiego. Obraz WP i Polski w propagandzie niemieckiej miał ogromne przełożenie na zachowanie się żołnierzy Wehrmachtu. Żołnierzom polskim nadano stereotypowe cechy o zabarwieniu pejoratywnym. Pisano, że przepełnieni są nienawiścią wobec Niemców. Każdego dnia walk w trakcie niemieckiej inwazji na Polskę dochodziło do zbrodni na jeńcach wojennych. Byli oni rozstrzeliwani na polu walki, miały również miejsce przypadki dobijania rannych żołnierzy i nieudzielenia im pomocy medycznej. Do licznych zbrodni dochodziło również na kolejnych etapach niewoli: w trakcie transportu, w punktach zbornych, w obozach przejściowych (Durchgangslager), tymczasowych obozach jenieckich (Gefangenenlager) oraz w stałych obozach jenieckich – stalagach i oflagach.
W wyniku najnowszych ustaleń wiadomo, że w okresie od września do grudnia 1939 r. doszło do 763 przypadków zbrodni, w których zamordowanych zostało co najmniej 1725 jeńców.
 
Autorem wystawy jest dr Tomasz Sudoł z Biura Badań Historycznych IPN, koncepcję i opracowanie graficzne przygotował Rafał Pękalski z Biura Edukacji Narodowej IPN. Recenzję naukową wystawy sporządził dr hab. Sebastian Piątkowski (Delegatura IPN w Radomiu).
 
W otwarciu wystawy uczestniczyli m.in. zastępca prezesa IPN dr hab. Karol Polejowski, dyrektor białostockiego oddziału IPN dr Marek Jedynak oraz członkowie Stowarzyszenia Grupa „Wschód”.
do góry